ANCIEN REGIME 2
6 Politiek denken
Machiavelliè Il principe
- opgedragen aan de vorst (de Midici)
- hoe een verworven vorstendom te behouden
- geen huurlegers gebruiken
- virtu, fortuna
- moraliteit niet altijd te handhaven
è Discorsi
- vrije zichzelf regerende gemeenschappen
- virtu van de hele bevolking ,burgermilities
- het conflict is de zuurdesem vrije republiek
- op gespannen voet met religie
- soms list, leugen en bedrog
Thomas Moreè Utopia
gemeenschap
privé-bezit afgeschaft
persoon in dienst van collectief, daardoor ook persoonlijk geluk
More heeft ontluisterende conclusie over haalbaarheid.
Luther
sola fide
sola sciptura
overheid door God ingesteld
niet buigen voor vervolging van kwaadgezinde overheid
rechtvaardiging van verzet op basis van constitionalistische en privaatrechtelijke noties
verzet tegen de keizer gerechtvaardigd met niet specifieke prot/ religieuze argumenten
(soms ontleend aan katholieken)
Luther veranderde van inzicht
Calvijn
- God gebruikt soms de mensen om de tirannie in te tomen
Hugenoten, leer der monarchomachen
Hotmanè
Francogallia
- positief rechtelijke verzetstheorie
- verzet te rechtvaardigen ogv oude franse wetten
- groot belang St. Generaal (evenals Calvijn)
- geen directe kritiek op Fr. Koningshuis
- historische analyse voor kritiek vatbaar
Bezaè
Vindicae (gebruikt bij rechtv. Executie Karel 1 En)
- meer abstracte natuurrechtelijk verklaring
- convenant tussen God, koning en volk
- het volk maakt de koning, niet andersom
- privé-persoon heeft geen recht op verzet
- Staten Generaal geen rol
Nederlandse Opstand
- geënt op oude privileges (blijde inkomst)
- Corte Vertononghe (Franck)
- volk boven vorst soevereine macht van gew, Staten
- Staten hebben politieke recht/ plicht te waken over alg. welzijn
Bodin
- monarchie is de ideale regeringsvorm
- vorst is soeverein
- volksrecht = goddelijk+ natuur recht + pos. rechtsregels
- voor belastingen heeft de vorst goedkeuring onderdanen nodig
- verzet tegen soeverein niet toegestaan
Lipsius
- monarchie is de oudste, meest natuurlijk, beste vorm
- paar druppels bedrog
- wijst gebruik vreemde soldaten af
- men moet de grillen van fortuna verduren, hemel enig echte vaderland
- neostoïcisme= discipline, gehoorzaam volk
- rationalisering regeringsapparaat
| Hoofdmenu
| Geschiedenis
| Ancien Régime 2
| Vorige
| Volgende |
Dit is geen officiële site van de Open Universiteit Nederland
correcties, opmerkingen of aanvullingen zijn altijd welkom
Marga Mulder (2001)